Muda, Mura va Muri



                                  MUDA, MURA VÀ MURI  

                                                               

 

Muda, Mura và Muri là gì? 3M lãng phí  trong lean (sản xuất tinh gọn)

Khi nhiều người nghĩ về lãng phí trong sản xuất, họ thường chỉ nghĩ đến  các phế liệu bị vứt đi hoặc nếu may mắn được tái chế, họ thường quên những hành động gây lãng phí khác như lãng phí thời gian, tài nguyên và tiền bạc.

Khi một người nào đó đã tiếp xúc với lean, nói về lãng phí họ thường đế cập đến Muda, hoặc 7 loại lãng phí , và thường  bỏ qua hai lãng phí còn lại được xác định  trong Hệ thống Sản xuất Toyota - TPS là Mura và Muri.

3M của lean

Khi các công ty Nhật Bản nói về lãng phí, họ thường nói về 3M; Mura, Muri và Muda. Trong khi hầu hết những người có tiếp xúc với Lean Manufacturing đều biết 7 loại lãng phí và Muda. Họ thường không được giới thiệu về Muri và Mura. Tuy nhiên, giải quyết hai lãng phí này quan trọng hơn rất nhiều so vói Muda, chúng chính là những nguyên nhân cơ bản của Muda mà bạn nhìn thấy  trong quá trình sản xuất

Trong lúc  Muda là những hành động không mang lại giá trị trong quá trình sản xuất; Muri là làm quá sức/ quá tải hoặc là không hợp lý. Còn Mura là không đều, không ổn định

MUDA, 7 + 1 lãng phí

Muda là bất kỳ hoạt động hoặc quá trình  không làm tăng giá trị; sự lãng phí về vật chất như thời gian, nguồn lực  và cuối cùng là tiền bạc. Những lãng phí này được phân loại bởi Taiichi Ohno trong Hệ thống Sản xuất Toyota;

  • Sản xuất thừa (Over-production)
  • Quy trình sản xuất thừa (Over-processing) 
  • Tồn kho quá mức (Excess Inventory)
  • Khiếm khuyết (Defects)
  • Sự vận chuyển (Transportation)
  • Động tác thừa (Waste Motion)
  • Thời gian chờ (Waiting Time)

Ngoài danh sách 7 loại lãng phí ban đầu này, nhiều người còn bổ sung thêm các lãng phí sau đây;

  • Năng lực; không sử dụng các kỹ năng và kiến ​​thức của tất cả nhân viên
  • Tài nguyên; không tắt đèn. máy không sử dụng…
  • Sản phẩm phụ; không tận dụng các phụ phẩm của quá trình sản xuất

Nhiều giải pháp ​​"lean" không thấy được côi nguồn của việc loại bỏ Muda và tin rằng quan điểm của Lean chỉ là loại bỏ lãng phí. Điều này dẫn đến việc triển khai ban đầu dường như có tiết kiệm được tiền nhưng nhanh sau đó lại nhanh chóng phá sản  và trở về các vấn đề cũ khi yêu cầu của khách hàng đột ngột thay đổi và các vấn đề của nhà cung cấp xảy ra. Họ đã không giải quyết được hai dạng lãng phí còn lại (Muri và Mura);

MURA, lãng phí do không đều/ không bình thường

Mura là lãng phí do sự không đều hoặc không thống nhất, nhưng điều này có ý nghĩa gì và nó ảnh hưởng như thế nào?

Mura tạo ra nhiều trong số 7 lãng phí , Mura đưa đến  Muda! Vì yêu cầu đưa ra bị biến động, dẩn đến yêu cầu đối với sản xuất và con người biến động theo. Điều này gây ra tồn kho và các lãng phí khác.

Một ví dụ là sản lượng đầu ra của Bộ phận sản xuất được đo lường và đánh giá hàng tháng. Vào tuần cuối cùng của tháng, Bộ phận này  phải chạy điên cuồng để đạt chỉ tiêu, và sử dụng hết  nguyên vật liệu dù chưa thực sự cần thiết. Tuần đầu tiên của tháng sau lại hoạt động cầm chừng vì thiếu nguyên vật liệu  và không còn tập trung vào chỉ tiêu phải đáp ứng. Điều này cho ra đồ thị sản xuất có hình gậy khúc côn cầu của sản xuất như thấy ở đây

 

 

MURI, lãng phí do quá tải/quá sức

 Muri là do tình trạng quá tải, có nghĩa là gây áp lực không cần thiết cho nhân viên và quá trình sản xuất. Điều này là do Mura gây ra và những khiếm khuyết khác trong hệ thống  như thiếu đào tạo, không có hướng dẫn công việc hoặc hướng dẫn không rõ ràng, dụng cụ không phù hợp, và không xem xét kỹ biện pháp thực hiện

Một lần nữa Mura gây ra Muda. Bảy lãng phí là thể hiện sự thất bại đối với việc giải quyết Mura và Muri trong các quá trình, chứ không phải là nguyên nhân gốc rễ!

LOẠI TRỪ MUDA, MURA VÀ MURI

Lean là về  loại trừ lãng phí; nhưng không chỉ Muda (các hoạt động không  làm tăng giá trị), còn là về  loại bỏ Mura và Muri. Trong thực tế, bằng cách tập trung vào việc giải quyết Mura và Muri,sẽ ngăn được việc tạo ra Muda.

Bằng cách làm việc trên nguyên tắc Just in Time (JIT) với Heijunka, Kanban và các kỹ thuật khác , cho phép sản xuất diễn ra ổn định và trôi chảy; loại bỏ nguyên nhân của Mura- sự không  đều. Các công cụ Lean khác như 5S và TPM giúp  loại bỏ các nguyên nhân của  Muri- sự quá tải.

Trước tiên, nên tập trung để đảm bảo rằng Mura được loại bỏ và tạo ra một dòng chảy dự đoán được và cân bằng; điều này lần lượt làm nổi bật Muri (sự không hợp lý) trong hệ thống, rồi loại bỏ chúng. Bằng cách đi theo lộ trình này, thường sẽ loại bỏ được phần lớn Muda có trong hệ thống

Muda, Mura và Muri có thể được loại bỏ hoặc giảm đáng kể nếu áp dụng các công cụ và nguyên tắc lean khác nhau . Nhưng đừng vội vã lao vào để cố gắng làm nổi bật và lọai bỏ Muda ; thành công đó sẽ không kéo dài vì không giải quyết được  Mura và Muri và bạn sẽ thấy các lãng phí còn lại của Muda quay trở lại ám ảnh bạn.

`

 

 

 

                              


Bài viết liên quan